Suriye’de zafer adım adım geldi: 5 soruda Suriye’de son durum

Suriye’de mutlak zafer…

Suriye ordusunun Fırat Irmağı’nın batısında terör örgütü YPG/SDG’nin işgalindeki bölgelere başlayan operasyon, 44 saatin akabinde mutabakatla sonuçlandı.

5 SORUDA SURİYE’DE SON DURUM

Suriye hükümeti ile terör örgütü YPG/SDG ortasında örgütün orduya tam entegrasyonu ve kapsamlı ateşkes konusunda mutabakat imzalandı. 

Peki mutabakat tam olarak neleri kapsıyor? Bu noktaya nasıl gelindi? Bunun evvelki muahededen farkı ne? 

İşte 5 soruda Suriye’de yaşanan son gelişmeler..

1) MUAHEDENİN KAPSAMINDA NELER VAR?

Şam idaresi ve terör örgütü PKK/SDG, örgüt ögelerinin merkezi hükümetle entegrasyonunu sağlayacak mutabakat imzaladı.

14 unsurdan oluşan muahedede birinci hususla birlikte SDG’nin Fırat Irmağı’nın doğusuna çekilmesi öngörülüyor.

İkinci ve üçüncü hususlarda Deyrizor ve Rakka’nın yönetiminin derhal Şam’a bırakılması, Haseke’de de tüm sivil kurumların Suriye devlet kurumlarına entegre edileceği belirtiliyor.

Dördüncü unsurda Şam idaresinin bölgedeki tüm hudut geçiş noktalarını, petrol ve doğalgaz alanlarının denetimini alması öngörülüyor.

“SURİYELİ OLMAYAN PKK/SDG YÖNETİCİLERİ VE MENSUPLARI HUDUT DIŞI EDİLECEK”

Anlaşmanın başka kısımlarında da dikkat cazibeli unsurlar yer alıyor.

Ayn el-Arab (Kobani) kentinde SDG’nin silahlı ögelerinin kaldırılması, Şam’a bağlı bir lokal polis gücü kurulması öngörülürken, bir diğer hususta de Suriye devletinin ABD ile uyum içinde DAEŞ’le uğraş taahhüt ediliyor. Ayrıyeten terör örgütü DAEŞ mensuplarının tutulduğu hapishaneler de Şam denetimine geçiyor.

Anlaşmanın en değerli unsurlarından birinde ise Suriyeli olmayan SDG/PKK yöneticileri ve örgüt mensuplarının hudut dışı edileceği belirtiliyor.

Ayrıca Suriye Cumhurbaşkanı ateşkesin uygulanabilmesi için bölgedeki lokal aşiretlere de davette bulundu. Terör örgütü SDG/PKK ile Suriye ordusu güçlerinin yanında çatışmaya katılan Arap aşiretlerine seslenen Şara, “Varılan mutabakatların muvaffakiyetle sonuçlanabilmesi ve istikrarın sağlanması için tüm Arap aşiretlerini sağduyulu olmaya ve itidalli davranmaya davet ediyoruz” dedi.

2) BU MUTABAKATIN 10 MART MUTABAKATINDAN FARKI NE?

İki mutabakat genel itibariyle “SDG ögelerinin Suriye kurumlarına entegresyonu” amacıyla oluşturuldu.

Ancak 2025’te imzalanan mutabakatta yıl sonuna kadar entegrasyon için vakit verilmiş, bu vakit gayesi tutturulamayınca çatışmalar tekrar patlak vermişti. 2026’da imzalanan muahedede bu türlü bir geniş vakit tanıma yer almıyor.

Yeni muahedede birçok unsurda yer alan kararların derhal gerçekleştirilmesi hedeflenirken, terör örgütü SDG/PKK’ya karşı daha sert kararların bu mutabakatta yer bulduğu belirtiliyor.

Suriyeli olmayan örgüt yöneticileri ve üyelerinin hudut dışı edilmesi, örgütün elindeki hudut geçiş noktalarının ve değerli petrol-doğalgaz alanlarının Şam idaresine geçmesi üzere hükümler göze çarpıyor.

SDG lideri Mazlum Abdi ateşkeste 2025’teki mutabakattaki kazanımların korunacağını söyledi.

Suriye Cumhurbaşkanı Şara’nın SDG lideri Abdi’nin olumsuz hava şartları ile şimdi buluşamadığı belirtilirken bu buluşmanın 19 Ocak’ta Şam’da olması planlanıyor. İkilinin ateşkesi ele alması ve muahedeyi katılaştırması bekleniyor.

3) ATEŞKESİN YANKILARI NASIL?

Şam idaresi ve terör örgütü PKK/SDG ortasında Halep’te başlayan ve sonrasında Fırat’ın batısında devam eden çatışmalar imzalanan ateşkes yankı buldu.

ABD’nin Ankara Büyükelçisi ve Suriye Özel Temsilcisi Tom Barrack ateşkes öncesi Suriye Cumhurbaşkanı Şara ile Şam’da görüşmüştü.

Ateşkes sonrası Barrack Şam idaresini ve SDG’yi tebrik etti, mutabakatın “birleşik bir Suriye için tekrar diyalog ve işbirliği yolunu açtığını” söyledi.

Barrack ayrıca “Bu muahede ve ateşkes, eski düşmanların bölünme yerine iştiraki benimsedikleri değerli bir dönüm noktasıdır” dedi.

CUMHURBAŞKANI ERDOĞAN’DAN MESAJ

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan da ateşkes günü Suriye lideri Şara’yla bir telefon görüşmesi gerçekleştirdi.

Erdoğan’ın “Suriye topraklarının terörden büsbütün arındırılmasının hem Suriye hem bölgenin tamamı için gerekli olduğunu” ifade ettiği açıklandı.

Erdoğan’ın Şara’ya, “Türkiye’nin Suriye’ye terörle çaba başta olmak üzere birçok alanda dayanağının artarak süreceğini” belirttiği de kaydedildi.

KATAR VE ÜRDÜN’DEN TEBRİK

Ürdün Dışişleri Bakanlığı, Amman’ın Suriye’nin egemenliğine, bölgesel bütünlüğüne ve halkının güvenliğine dayanak verecektir açıklamasında bulundu. Ayrıyeten açıklamada ABD’nin muahedede oynadığı role de övgüde bulunuldu.

SUUDİ PRENSİ VE FRANSA CUMHURBAŞKANI’NDAN TELEFON

Ateşkes günü Suudi Veliaht Prensi Muhammed Bin Selman ve Suriye Cumhurbaşkanı Şara’nın bir telefon görüşmesi gerçekleştirdiği belirtildi. Selman ve Şara’nın ikili ilgileri ve bölgesel gelişmeleri ele aldığı belirtildi.

Yine tıpkı gün Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron ile Şara ortasında bir telefon görüşmesi gerçekleştiği açıklandı.

Macron toplumsal medya platformu X’te paylaştığı ayrıntılarda, “SDG’nin Suriye devletine entegrasyonu konusunda bir anlaşmaya varılmalıdır. Suriye’nin birliği ve istikrarı buna bağlıdır.” ifadelerini kullandı.

4) BÖLGEDE SON DURUM NASIL?

Terör örgütü PKK/SDG’nin denetimindeki toprakları örgüt ögelerinden arındırılmasının akabinde halk sokaklara döküldü.

Suriye’nin Rakka ilinin Tabka kentinde halk, bölgenin terör örgütü YPG/SDG’den kurtarılmasını sokaklara çıkarak kutladı.

Suriye’nin Tabka ilçesinde araçlarıyla sokaklara çıkarak kutlama yapan Suriyeliler, araçlarda Suriye bayrakları açtı.

Suriyeliler, Fırat Irmağı’nın batısında yer alan öteki işgal altındaki Deyr Hafir ve Meskene bölgelerinin de terör örgütünden alınmasını sokaklarda kutladı.

Ateşkesin akabinde bölgeden gelen bilgilere nazaran, Suriye ordusu, terör örgütü YPG/SDG’nin Münbiç’in güneybatısındaki Tişrin Barajı’ndan çekilmeye başlamasıyla eş vakitli olarak barajı denetimine almak üzere harekete geçti.

5) PEKALA BUGÜNE NASIL GELİNDİ?

10 Mart 2025’te imzalanan ateşkes ile SDG ögelerinin Suriye devlet kurumlarına entegrasyonu konusunda anlaşılmış ve yıl sonuna kadar bir vakit çizelgesi tanınmıştı.

Ancak 2025’in bitimiyle bu entegrasyonun sağlanamaması bölgedeki tansiyonu 2026’nın birinci günlerinde süratle tırmandırmıştı.

Önce, 6 Ocak’ta Halep’te tekrar başlayan çatışmalarda Suriye ordusu SDG/PKK ögelerini kentten atmış, akabinde takip eden çatışmalarda Deyr Hafir, Meskene, Tabka ve Deyrizor örgüt ögelerinden arındırılmıştı.

Deyrizor’un da temizlenmesiyle ateşkes gündeme gelmiş ve Suriye Cumhurbaşkanı Ahmed Şara 18 Ocak’ta ateşkesi duyurmuştu.