Kuraklık Gediz Deltası’nda kirlilik baskısını derinleştiriyor
Gediz Nehri’nin taşıdığı alüvyonların Ege Denizi’yle buluştuğu noktada oluşan Gediz Deltası, ırmak kirliliği ve iklim değişikliğine bağlı kuraklık nedeniyle ekolojik baskı altında bulunuyor. İzmir’in Çiğli, Menemen ve Foça ilçeleri sonlarında yer alan delta, yaklaşık 40 bin hektarlık alanıyla Türkiye’nin en büyük sulak alanlarından biri olarak öne çıkıyor.
ULUSLARARASI KIYMETE SAHİP SULAK ALAN
Ramsar Mukavelesi kapsamında muhafaza altındaki 14 sulak alandan biri olan Gediz Deltası, lagünleri, tuzlaları, sazlıkları ve çamur düzlükleriyle başta flamingolar olmak üzere çok sayıda kuş cinsine, ayrıyeten birçok canlıya ömür alanı sunuyor. Bölge, biyolojik çeşitliliği ve ekosistem zenginliğiyle ülkenin kıymetli doğal pahaları ortasında yer alıyor.
KURAKLIK VE KİRLİLİK BİRBİRİNİ BESLİYOR
İzmir Katip Çelebi Üniversitesi Orman Fakültesi Orman Mühendisliği Kısmı Havza Amenajmanı Anabilim Kolu Lideri Dr. Öğr. Üyesi Ufuk Özkan, iklim değişikliğinin deltadaki ekosistemi direkt etkilediğini söyledi. Son yıllarda Ege Bölgesi’nde yağışların azaldığını, buna karşılık sıcaklıkların bariz formda arttığını belirten Özkan, bu durumun su bütçesinde önemli açıklar yarattığını söz etti.
“SU AZALDIKÇA KİRLİLİK YOĞUNLAŞIYOR”
Yağışlardaki düşüş ve artan sıcaklıkların tatlı su potansiyelini azalttığını vurgulayan Özkan, “Su ölçüsü düştükçe, kirlilik kaynakları değişmese bile kirlilik konsantrasyonu yükseliyor. Kentleşme, tarım ve endüstriden gelen kirleticiler, azalan suyla birlikte daha ağır hale geliyor.” dedi.
Özkan, sisteme kâfi ölçüde yeni ve pak su girişi sağlanamadığında kirliliğin, kuraklık kadar hatta ondan daha büyük bir risk faktörü haline geldiğini kaydetti.
BİYOÇEŞİTLİLİKTE KAYIP RİSKİ
Kuraklık ve insan faaliyetlerinin tesiriyle birtakım bitki çeşitlerinin ortadan kalkabileceğini lisana getiren Özkan, bu alanlarda istilacı bitkilerin yayılma riskinin bulunduğunu belirtti. Bitki çeşitliliğindeki azalmanın, kuşlar başta olmak üzere böcekler ve tozlaşmada değerli rol oynayan arı popülasyonlarını da olumsuz etkileyeceğine dikkat çekti.
ÇÖZÜM İÇİN HAVZA ÖLÇEĞİNDE TEDBİR VURGUSU
İklim değişikliğine bağlı kuraklık riskinin her geçen yıl arttığını söz eden Özkan, tahlil için havza genelinde sulak alan ölçüsünün artırılması gerektiğini söyledi. Özkan, yapay sulak alanların oluşturulması ve yağış sularının arıtılarak sisteme kazandırılmasının, Gediz Deltası’nın geleceği açısından kritik tedbirler ortasında yer aldığını kelamlarına ekledi.
